Paragon z NIP a KSeF od 2027: koniec faktury uproszczonej
W skrócie: do 31 grudnia 2026 r. paragon fiskalny z NIP nabywcy na kwotę do 450 zł (albo 100 euro) jest uznawany za fakturę uproszczoną i nie przechodzi przez KSeF. Od 1 stycznia 2027 r. ten wyjątek wygasa: paragon z NIP zostaje paragonem, a klient firmowy, który potrzebuje faktury, dostaje ją w KSeF. NIP na paragonie nadal jest potrzebny, bo bez niego faktury dla firmy do paragonu nie wystawisz.
Paragon z NIP a KSeF w 2026 r.
Paragon z NIP do 450 zł działa dziś jako faktura uproszczona. Pozwala na to połączenie dwóch przepisów ustawy o VAT:
- art. 106e ust. 5 pkt 3: faktura na kwotę należności ogółem do 450 zł (100 euro) może nie zawierać nazwy i adresu nabywcy ani części innych danych, jeśli pozwala ustalić kwotę VAT dla każdej stawki,
- art. 145n ust. 1 pkt 2: od 1 lutego do 31 grudnia 2026 r. podatnicy objęci KSeF mogą wystawiać paragony fiskalne uznane za takie faktury, poza KSeF.
MF potwierdza, że do końca 2026 r. możliwe jest wystawianie faktur przez kasy rejestrujące, w tym paragonów z NIP do 450 zł, bez obowiązku wystawiania ich w KSeF (FAQ MF, kategoria „Zasady obowiązywania KSeF i przepisy prawne”, pyt. 2). Takie paragony nie wliczają się też do limitu 10 000 zł (FAQ MF, kategoria „Zasady obowiązywania KSeF i przepisy prawne”, pyt. 20).
Co się zmienia 1 stycznia 2027 r.
Przepis przejściowy z art. 145n kończy się 31 grudnia 2026 r. Podręcznik KSeF przy dacie 1 stycznia 2027 r. wpisuje wprost: „Brak możliwości wystawiania faktur przy użyciu kas rejestrujących i uznawania za faktury uproszczone paragonów fiskalnych z NIP nabywcy” (Podręcznik KSeF 2.0, cz. I, harmonogram wdrożenia).
| Do 31.12.2026 | Od 1.01.2027 | |
|---|---|---|
| Paragon z NIP do 450 zł | Faktura uproszczona poza KSeF | Zwykły paragon, nie faktura |
| Klient firmowy potrzebuje faktury | Paragon z NIP wystarczy | Faktura w KSeF |
| Faktura do paragonu dla firmy | Może być z kasy, poza KSeF | Tylko w KSeF |
| NIP na paragonie jako warunek faktury | Tak | Tak |
| Faktura uproszczona do 450 zł | Jako paragon z NIP albo zwykła faktura | Jako faktura w KSeF |
Pełną procedurę wystawiania faktury do paragonu opisujemy w artykule faktura do paragonu od 2027. Tu skupiamy się na samym paragonie z NIP: czym jest dziś, czym przestaje być i co to znaczy dla odliczenia VAT u kupującego.
Czy po 2027 r. nadal wolno wydać paragon z NIP
Tak. Kasa nadal może wydrukować NIP na paragonie i warto to robić. Art. 106b ust. 5 ustawy o VAT obowiązuje dalej: fakturę dla firmy do sprzedaży zaewidencjonowanej na kasie wystawisz wyłącznie wtedy, gdy paragon zawiera NIP nabywcy. Za fakturę do paragonu bez NIP grozi dodatkowe zobowiązanie w wysokości 100% VAT z tej faktury (art. 106b ust. 6).
Zmienia się tylko znaczenie takiego paragonu. Do końca 2026 r. przy kwocie do 450 zł był on fakturą. Od 2027 r. jest dowodem sprzedaży z kasy, do którego, jeśli klient chce, wystawiasz fakturę w KSeF.
Faktura uproszczona nie znika, przenosi się do KSeF
Sam przepis o fakturze uproszczonej (art. 106e ust. 5 pkt 3) zostaje w ustawie. Struktura FA(3) ma nawet osobny rodzaj faktury „UPR”, opisany w schemacie jako faktura, o której mowa w art. 106e ust. 5 pkt 3. Od 2027 r. fakturę uproszczoną dla firmy wystawiasz więc w KSeF, tak jak każdą inną fakturę dla podatnika.
Warunek się nie zmienia: faktura uproszczona musi zawierać NIP nabywcy (art. 106e ust. 6 wyłącza ją, gdy NIP nie jest podawany). Kwota należności ogółem nie może przekraczać 450 zł albo 100 euro.
Odliczenie VAT przez nabywcę
Kwotę VAT naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika (art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT). Do końca 2026 r. paragon z NIP do 450 zł jest fakturą, więc nabywca może z niego odliczyć VAT na ogólnych zasadach.
Od 2027 r. paragon z NIP nie jest już uznawany za fakturę. Nasze odczytanie przepisów: sam paragon nie będzie wtedy podstawą do odliczenia VAT, a klient firmowy potrzebuje faktury z KSeF. MF nie odniósł się do tego wprost w FAQ, dlatego przed zmianą zasad w Twojej firmie (albo u Twoich klientów) potwierdź to z doradcą podatkowym.
Praktyczny skutek: klienci firmowi, którzy przez lata zbierali paragony z NIP za drobne zakupy, od stycznia będą prosić o faktury. Warto ich uprzedzić.
Co zrobić w kasie i w sklepie online
- Pytaj o NIP przed wydrukiem paragonu. Bez NIP na paragonie nie wystawisz potem faktury dla firmy.
- Ustal, kto wystawia fakturę do paragonu w KSeF i jakim narzędziem: program kasowy zintegrowany z KSeF, program do faktur albo bezpłatna Aplikacja Podatnika KSeF.
- Zachowuj dane paragonu przy fakturze. Od 2027 r. przy fakturze do sprzedaży z kasy zostawiasz w dokumentacji numer dokumentu i numer unikatowy kasy z paragonu albo papierowy paragon (art. 106h ust. 1). W 2026 r. ten obowiązek był wyłączony (art. 145n ust. 3).
- W sklepie internetowym zbieraj NIP w koszyku. Jeśli firma poda NIP przy zamówieniu, sprzedaż możesz od razu udokumentować fakturą w KSeF. Obowiązek ewidencji na kasie dotyczy sprzedaży dla osób prywatnych i rolników ryczałtowych (art. 111 ust. 1). Jak dodać pole NIP, opisujemy w artykule NIP w koszyku sklepu.
- Uprzedź stałych klientów firmowych, że od stycznia paragon z NIP nie zastąpi faktury.
Jeśli Twój sklep na Shopify sprzedaje też stacjonarnie, pamiętaj, że nasza aplikacja KSeF Faktury wystawia faktury do zamówień online z NIP podanym w koszyku i nie łączy się z kasą fiskalną ani z Shopify POS.
Najczęstsze pytania
Czy od 2027 r. paragon z NIP do 450 zł jest fakturą?
Nie. Wyjątek z art. 145n ust. 1 pkt 2 obowiązuje do 31 grudnia 2026 r. Od 2027 r. paragon z NIP jest paragonem, a fakturę dla firmy wystawia się w KSeF.
Czy firma odliczy VAT z paragonu z NIP wystawionego w 2027 r.?
Naszym zdaniem nie, bo od 2027 r. paragon z NIP nie jest już fakturą, a VAT odlicza się z faktur (art. 86 ust. 2 pkt 1). MF nie odpowiedział na to wprost, więc potwierdź to z doradcą podatkowym. Bezpieczniej poprosić sprzedawcę o fakturę w KSeF.
Czy paragon z NIP na kwotę powyżej 450 zł był fakturą?
Nie. Za fakturę uproszczoną uznaje się tylko paragon z NIP na kwotę należności ogółem do 450 zł albo 100 euro (art. 106e ust. 5 pkt 3). Przy wyższej kwocie firma potrzebuje osobnej faktury, także w 2026 r. Szerzej o tym, co z kasy trafia do KSeF, a co nie, piszemy w artykule paragon fiskalny a KSeF.
Co jeśli klient firmowy w styczniu 2027 r. przyniesie paragon z NIP z grudnia 2026 r.?
Paragon wystawiony w 2026 r. w ramach przepisu przejściowego był fakturą uproszczoną w chwili wystawienia. Jak go traktować przy rozliczeniu w 2027 r., ustal z księgową. Kalendarz pozostałych zmian znajdziesz w artykule KSeF 2027.
Artykuł ma charakter ogólnej informacji i nie jest poradą podatkową.
Źródła
- Pytania i odpowiedzi KSeF 2.0, Ministerstwo Finansów: kategoria „Zasady obowiązywania KSeF i przepisy prawne”, pyt. 2, 3, 20; kategoria „KSeF w Jednostkach Samorządu Terytorialnego”, pyt. 48, 56, 66
- Podręcznik KSeF 2.0, cz. I (06.08.2026), harmonogram wdrożenia (zmiany od 1 stycznia 2027 r.)
- Ustawa o podatku od towarów i usług, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1263: art. 86 ust. 2 pkt 1, art. 106b ust. 5 i 6, art. 106e ust. 5 pkt 3 i ust. 6, art. 106h ust. 1, art. 111 ust. 1, art. 145n
- Ustawa z 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o VAT, Dz.U. 2025 poz. 1203 (art. 145n w obecnym brzmieniu)
- Pliki do pobrania KSeF 2.0: struktura logiczna FA(3), rodzaj faktury UPR
- Etapy wdrożenia KSeF
Stan prawny na 19 października 2026 r.